Sorular
Başkasının reçetesindeki ilaç eczaneden alınabilir mi?
Hasta yakını ya da komşu reçeteli ilacı eczaneden alabilir mi? SGK–TEB protokolüne göre teslim alan kişinin kimliği, imzası ve Medula kaydı.
SGK–TEB protokolü, reçetedeki ilaçların reçete sahibi dışında bir kişiye de teslim edilebileceğini öngörür; ancak ilacı alan kişi kayda geçer. E-reçetede teslim, ilacı alan kişinin T.C. kimlik numarasının Medula eczane provizyon sistemine girilmesiyle tamamlanır. Manuel reçetede alan kişinin adı, imzası ve gerektiğinde kimlik numarası reçetenin arkasına yazılır.
Yaşlı annesinin ilacını almaya gelen kızı, hasta komşusu için uğrayan bir yakın, işten çıkamayan eşinin ilacını isteyen biri. Eczanede ilacın reçete sahibinden başka birine verilmesi günlük bir durumdur. Mevzuat bunu yasaklamaz, ama kimin aldığının kayda geçmesini ister.
E-reçetede: ilacı alanın kimlik numarası Medula'ya girilir
SGK–TEB protokolünün 3.2.13.2 maddesi, e-reçete için teslimin nasıl tamamlandığını tarif eder:
- Reçetedeki ilaçlar "reçete sahibi veya ilaçları alana" teslim edilir.
- Teslim, ilacı alan kişinin T.C. kimlik numarasının ve istenirse ek doğrulama bilgilerinin Medula eczane provizyon sistemine kaydedilmesiyle tamamlanır.
- Bu kayıttan sonra eczacı ilacı teslim etmiş sayılır; teslime ilişkin ayrıca belge aranmaz.
Yani pratikte ilacı alan kişinin kimliğine bakılır ve numarası sisteme girilir. Kişinin reçete sahibiyle akrabalığı protokolde e-reçete için ayrı bir şart olarak yazılmamıştır.
Manuel reçetede: reçetenin arkası
Kâğıt reçetede kayıt reçetenin arka yüzüne yapılır (madde 3.2.2):
- ilacı alan kişinin adı, soyadı ve imzası,
- "…. kalem …. kutu ilacı aldım" ibaresi,
- T.C. kimlik numarası; yoksa ibraz edilen kimlik belgesinin numarası,
- okuma yazma bilmeyen kişiden parmak izi.
Protokolün reçete iadesi maddesi (3.3.1) bu bilgilerin eksikliğini iade nedeni sayar ve bir ayrıntı ekler: ilaç reçete sahibi veya birinci derece yakını dışında biri tarafından alınmışsa kimlik numarası ve imza aranır.
İmza kimin olmalı?
Protokolün 5.3.2 maddesi, e-reçete dışındaki reçetelerde ilacı aldığına dair imzanın gerçekten reçete sahibine ya da ilacı alana ait olmadığının denetimde kesinleşmesini cezai şart sebebi sayar. Hasta veya ilacı alan kişi ilacı aldığını beyan ederse bu hüküm uygulanmaz. İmzayı tezgâhta ilacı alan kişinin kendisine attırmak bu yüzden önemlidir.
Kontrole tabi ilaçlarda ek dikkat
Uyuşturucu ve psikotrop ilaçlar, Eczacılar ve Eczaneler Hakkında Yönetmelik'e göre e-imzalı e-reçete dışında yalnızca özel reçetelerine yazılırsa verilir ve bu reçeteler sahibine geri verilmez (madde 29 ve 30). Kırmızı ve yeşil reçeteli ilaçlarda teslim kaydını eksiksiz tutmak ayrıca önem taşır. Renkli reçetelerin farkları için kırmızı, yeşil, mor ve turuncu reçete sayfasına bakın.
Başkası adına reçete yazdırmak ayrı bir konu
Burada anlatılan, hastaya yazılmış reçetenin ilacını bir başkasının teslim almasıdır. SUT'un 1.6 maddesi ise farklı bir şeyi yasaklar: kapsamdaki kişilerin kendi adına bir başkasının sağlık hizmeti almasını sağlaması. Bu durumda Kurumun zararı iki katı kanuni faiziyle tahsil edilir ve suç duyurusunda bulunulur.
Teslim sırasında hastanın sağlık bilgisinin yanındaki kişiyle paylaşılması da ayrı bir hassasiyettir; bkz. eczanede hasta bilgisinin gizliliği.
ilaçtarif®’i ücretsiz deneyin
Barkodu okutun; hasta adı soyadı, ilaç adı, hekimin önerdiği doz ve kullanım şekli 60×40 mm sarı termal etikete basılsın.
Sık sorulanlar
Okuma yazma bilmeyen hasta yakını nasıl imza atar?
Protokolün 3.2.2 maddesine göre okuma yazma bilmeyen reçete sahibinden ya da ilacı alan kişiden reçeteye parmak izi alınır.
T.C. kimlik numarası olmayan biri ilacı alabilir mi?
Manuel reçetelerde protokol, T.C. kimlik numarası yoksa ibraz edilen kimlik belgesinin numarasının yazılmasını ister.
İlgili sayfalar
- Eczanede hasta bilgisi ve reçete kime gösterilebilir?Yönetmelik reçetenin hekim, hasta veya yakını dışında kimseye gösterilmesini yasaklar; Medula verileri üçüncü kişilerle paylaşılamaz. Tezgâhta mahremiyet.
- Kırmızı, yeşil, mor ve turuncu reçete farkı nedir?Kırmızı reçete uyuşturucu, yeşil reçete psikotrop ilaçlar için; mor ve turuncu kan ürünleri için. Eczanede saklama, reçetenin iadesi ve e-reçete kuralları.
- Reçete kaç gün geçerli? SGK'lı reçetede 4 iş günüSGK kapsamındaki reçete, tanzim tarihinden itibaren 4 iş günü içinde eczaneden alınmalı. Raporlu ilaçta 15 gün kuralı ve sık karıştırılan durumlar.
- Medula'dan provizyon alınamazsa reçete nasıl karşılanır?Prim borcu, müstahaklık sorunu ya da Medula arızası. SUT 1.7 ve SGK–TEB protokolüne göre provizyon alınamayan hastada eczanenin izleyeceği yol.
- E-reçete nedir?
- Medula nedir?
Kaynaklar
- SGK–TEB Eczanelerden İlaç Teminine İlişkin Protokol (01/10/2024), maddeler 3.2.2, 3.2.13.2, 3.3.1 ve 5.3.2: www.sgk.gov.tr
- SGK Sağlık Uygulama Tebliği (SUT), madde 1.6 Kimlik tespiti: mevzuat.gov.tr
- Eczacılar ve Eczaneler Hakkında Yönetmelik, madde 29 ve 30: www.mevzuat.gov.tr