Sorular
Eczane internetten ilaç satabilir mi? WhatsApp reçetesi
6197 sayılı Kanun ilaçların internette satışını ve eczaneler adına site açılmasını yasaklar. Telefon, faks, WhatsApp ile gelen reçeteler de kabul edilmez.
Hayır. 6197 sayılı Kanunun 24. maddesi ilaçların internet veya başka herhangi bir elektronik ortamda satışını yasaklar ve eczane eczacıları ile eczaneler adına internet sitesi açılamayacağını söyler. Yönetmeliğe göre internet, faks, telefon, kurye veya komisyoncu yoluyla gelen reçeteler de kabul edilmez; güvenli e-imzalı e-reçeteler bu yasağın dışındadır.
Bu sorunun iki yüzü var: eczanenin ilacı internetten satması ve hastanın reçetesini internetten göndermesi. İkisinin cevabı da 6197 sayılı Kanunda ve Eczacılar ve Eczaneler Hakkında Yönetmelik'te yazılıdır.
İnternetten satış: yasak
6197 sayılı Kanunun 24. maddesi açıktır:
- İlaçların internet veya başkaca herhangi bir elektronik ortamda satışı yapılamaz.
- Eczane eczacıları ve eczaneler adına internet sitesi açılamaz.
Yönetmeliğin 43. maddesi bu yasağı, yalnızca eczanede satılabilecek diğer ürünlere de uygular: Kurumdan ruhsatlı geleneksel bitkisel tıbbi ürünler, Kurumun iznine tabi homeopatik ürünler ve özel tıbbi amaçlı diyet gıdalar ile bebek mamaları. Hangi ürünün "münhasıran eczanede" satıldığını eczanede hangi ürünler satılabilir sayfasında anlattık.
İnternetten, telefondan gelen reçete: kabul edilmez
Yönetmeliğin 28. maddesinin dördüncü fıkrası:
- İnternet, faks, telefon, kurye, komisyoncu ve benzeri yollarla eczanelere gelen reçeteler kabul edilmez.
- Eczanelere bu yolla gelen ilaç talepleri karşılanmaz.
- Hekimin elektronik ortamda yazıp güvenli elektronik imzayla imzaladığı e-reçeteler ve eczacı odalarınca dağıtımı yapılan reçete grupları bu hükmün dışındadır.
WhatsApp ya da e-postayla gönderilen bir reçete fotoğrafı bu nedenle karşılanamaz. E-reçete ise doğası gereği elektronik ortamda gelir ve yasağın kapsamında değildir.
Reçete yönlendirme ve kurye
Kanunun 24. maddesinin ikinci fıkrası ile Yönetmeliğin 28. maddesinin beşinci fıkrası bir adım ileri gider. Eczacı, kendisine reçete gönderilmesi için kurumlar, hekimler, sağlık kuruluşları veya üçüncü kişilerle açık veya gizli iş birliği yapamaz; simsar, kurye elemanı veya benzeri yönlendirici personel bulunduramaz; reçete toplayamaz ve yönlendiremez.
Kanuna göre bu fiillerin tespitinde eczacıya ve aracı kişi veya kuruluşa 5.000 TL'den 50.000 TL'ye kadar idari para cezası verilir; tekrarında ceza bir öncekinin iki katı uygulanır. SGK–TEB protokolünün 3.17 maddesi de aynı yasağı tekrarlar ve SGK veya TEB'in tespit ettiği durumların il sağlık müdürlüğüne bildirileceğini yazar.
Hastaya nasıl açıklanır?
Hasta için en anlaşılır açıklama şudur: "İlacı ancak siz ya da yakınınız eczaneye geldiğinizde verebiliyoruz; reçetenin fotoğrafıyla hazırlayıp gönderemiyoruz." Hasta yakınının ilacı nasıl teslim alacağı için başkasının reçetesindeki ilacı kim alabilir sayfasına bakın.
Eczane adına site yoksa yazılımlar ne yapar?
Kanun metni ilacın internetten satışını ve eczane adına internet sitesi açılmasını düzenler; eczanenin kendi bilgisayarında kullandığı programlardan (otomasyon, etiket programı gibi) söz etmez. Örneğin ilaçtarif® eczanedeki bilgisayarda çalışan bir Windows programıdır ve ilacın kullanım tarifini kutuya yapıştırılan etikete basar; hastaya internetten satış yapmaz.
ilaçtarif®’i ücretsiz deneyin
Barkodu okutun; hasta adı soyadı, ilaç adı, hekimin önerdiği doz ve kullanım şekli 60×40 mm sarı termal etikete basılsın.
Sık sorulanlar
Hasta e-reçete numarasını telefonda söylerse ilaç hazırlanabilir mi?
Yönetmelik telefonla gelen ilaç taleplerinin karşılanmayacağını söyler; istisna, hekimin güvenli e-imzayla imzaladığı e-reçetenin kendisidir. Eczanenin pratikte nasıl davranacağı konusunda bağlı olduğunuz eczacı odasının görüşünü almanız yerinde olur.
Eczane sosyal medyada sayfa açabilir mi?
Kanun ve Yönetmelik "eczaneler adına internet sitesi açılamaz" der; sosyal medya hesaplarını ayrıca düzenlemez. Ayrıca Deontoloji Tüzüğü eczacının her ne şekilde olursa olsun kendi reklamını yapmasını yasaklar. Somut durum için eczacı odasına danışın.
İlgili sayfalar
- Eczanede hangi ürünler satılabilir? Yönetmelik listesiYönetmelik madde 42: ilaç, ruhsatlı bitkisel ve homeopatik ürün, özel tıbbi amaçlı gıda yalnız eczanede; takviye, kozmetik, tıbbi malzeme eczanede de.
- Eczane vitrinine reklam veya afiş asılabilir mi?Yönetmelik vitrine ürün tanıtımı amaçlı levha ve ilan yapıştırmayı, kapı önüne totem ve seyyar tabela koymayı yasaklar. Tabela ve reklam kuralları.
- Reçetedeki ilaçlar farklı eczanelerden alınabilir mi?SGK–TEB protokolüne göre reçete bölünemez; tüm ilaçlar aynı eczaneden verilip fatura edilir. Eczanede olmayan ilaç, hasta seçimi ve il dışı reçete.
- Eczanede hasta bilgisi ve reçete kime gösterilebilir?Yönetmelik reçetenin hekim, hasta veya yakını dışında kimseye gösterilmesini yasaklar; Medula verileri üçüncü kişilerle paylaşılamaz. Tezgâhta mahremiyet.
- E-reçete nedir?
- ilaçtarif nedir?
Kaynaklar
- 6197 sayılı Eczacılar ve Eczaneler Hakkında Kanun, madde 24: www.mevzuat.gov.tr
- Eczacılar ve Eczaneler Hakkında Yönetmelik, maddeler 28, 42 ve 43: www.mevzuat.gov.tr
- SGK–TEB Eczanelerden İlaç Teminine İlişkin Protokol (01/10/2024), madde 3.17: www.sgk.gov.tr
- Türk Eczacıları Deontoloji Tüzüğü, madde 9: www.mevzuat.gov.tr