Sözlük
Soğuk zincir nedir? Eczanede soğuk zincir ilaç
Soğuk zincir, ilacın üretimden kullanıldığı ana kadar +2 ile +8 °C arasında tutulmasıdır. Eczanedeki buzdolabı, termometre ve kayıt kuralları.
Soğuk zincir, soğukta saklanması gereken ilaç ve ürünlerin üretimden fiilen kullanıldığı noktaya kadar ruhsat sahibinin öngördüğü koşullarda, TİTCK'nın ifadesiyle +2 °C ile +8 °C arasında depolanması, taşınması ve sunulmasıdır. Eczanede bu ürünler için buzdolabı, sıcaklık kaydı ve erken uyarı sistemi bulunması zorunludur.
Soğuk zincir, soğukta saklanması gereken ilacın üretimden hastaya kadar her halkada aynı sıcaklık aralığında kalmasıdır. Zincir benzetmesi buradan gelir: depo, araç, eczane ve hasta halkalarından biri koparsa, öncekilerin doğru yapılmış olması ürünü kurtarmaz.
TİTCK'nın tanımı
TİTCK'nın "Soğuk Zincir Ürünler" duyurusu bu ürünleri, üretiminden fiilen kullanıldığı noktaya ulaşıncaya kadar sıcaklığının +2 °C ile +8 °C arasında olması gereken ve ruhsat sahibinin öngördüğü koşullarda depolanması, muhafazası ve dağıtımı zorunlu olan ürünler olarak tanımlar. Duyuru, ecza deposu denetimlerinde bu aralığın ve soğuk oda, buzdolabı, soğutma kabini gibi donanımın yeterliliğinin özellikle incelendiğini de belirtir.
Ecza depoları için uygulanan İyi Dağıtım ve Muhafaza Uygulamaları Kılavuzu birkaç somut kural koyar:
- Soğukta saklanması gereken ilaçlar ve immünolojik ürünler uygun soğutma sistemleri içinde sevk edilir.
- Ambalajda belirtilen koşullara, ürün fiilen tüketildiği noktaya ulaşıncaya kadar uyulur.
- Soğuk zincir gerecinin üzerine, ürünün içinde ne kadar süre korunabileceği silinmeyecek şekilde yazılır.
Eczanede soğuk zincir
Eczacılar ve Eczaneler Hakkında Yönetmelik'in 20. maddesi ve İyi Eczacılık Uygulamaları Kılavuzu eczane tarafını tarif eder:
| Kural | Kaynak |
|---|---|
| Soğuk zincire tabi ilaçlar saklama koşullarına uygun kabul edilir, saklanır ve aynı şartlarla hastaya sunulur | Yönetmelik 20/7, Kılavuz 10.c.3 |
| Soğuk zincir ilaçlar için buzdolabı bulundurulur | Yönetmelik 20/7 |
| Buzdolabı ve eczane içi sıcaklık-nem kayıtları düzenli tutulur; erken uyarı sistemi ve geriye dönük hafıza kaydı olan termometre bulunur | Yönetmelik 20/7, Kılavuz 10.c.5-10.c.6 |
| Buzdolabında eczanede satılacak ürünler dışında ürün bulunmaz | Kılavuz 10.c.6 |
| Eczacı personele bu konuda düzenli eğitim verir | Kılavuz 10.c.6 |
Bir ürünün hangi aralıkta saklanacağı ambalajında ve KÜB'ün saklama koşullarına ilişkin bölümünde yazar; genel aralık bu bilginin yerine geçmez.
Tezgâhta pratik
Riskli anlar el değiştirme anlarıdır. Kılavuz, soğuk zincir ürünlerinin kabul sırasında derhal tanımlanmasını ister; depodan gelen koli bekletilmeden buzdolabına alınır, hastaya da ürün, eve ulaşana kadar koşulu bozmayacak şekilde verilir. Sonra teslim edilecek bir soğuk zincir ürünü emanet olarak bekliyorsa, buzdolabında hangi kutunun kime ait olduğu bir bakışta anlaşılmalıdır. Bunun için kutuya hasta adı ve tarih taşıyan bir etiket yapıştırmak işe yarar; ilaçtarif®'in Emanet Etiketi ekranı tarih, saat ve eczane bilgisini bilgisayardan otomatik alır.
ilaçtarif®’i ücretsiz deneyin
Barkodu okutun; hasta adı soyadı, ilaç adı, hekimin önerdiği doz ve kullanım şekli 60×40 mm sarı termal etikete basılsın.
Sık sorulanlar
Soğuk zincir ilacın buzdolabına başka ürün konabilir mi?
İyi Eczacılık Uygulamaları Kılavuzu, buzdolabında eczanede satışı yapılacak ürünler dışında ürün bulunamayacağını söyler. Ürünler saklama koşullarına uygun olarak buzdolabının uygun bölümünde tutulur.
Her soğuk zincir ürünü +2/+8 °C'de mi saklanır?
TİTCK duyurusu soğuk zincir ürünleri +2/+8 °C aralığıyla tanımlar, ama asıl ölçü ruhsat sahibinin öngördüğü koşuldur. Bir ürünün saklama koşulu ambalajında ve KÜB'ünün saklama bölümünde yazar.
İlgili sayfalar
- KÜB nedir? Kısa Ürün Bilgisi ne demek?KÜB, ilacın sağlık personeline yönelik onaylı bilgi metnidir. Hangi bölümlerden oluşur, KT'den farkı ne, güncel KÜB'e nereden ulaşılır?
- İyi Eczacılık Uygulamaları nedir? İEU Kılavuzuİyi Eczacılık Uygulamaları, TİTCK kılavuzuyla belirlenen eczane hizmet standartlarıdır. Kılavuzun bölümleri, saklama, majistral ve hastaya sunum kuralları.
- TİTCK nedir? Türkiye İlaç ve Tıbbi Cihaz KurumuTİTCK, Sağlık Bakanlığı'na bağlı Türkiye İlaç ve Tıbbi Cihaz Kurumu'dur. Ne zaman kuruldu, hangi ürünleri düzenler, eczacı ile nerede kesişir?
- Son kullanma tarihi (SKT) nedir? İlaç kutusunda SKTSKT, ilacın saklama şartlarına göre belirlenen raf ömrünün sonudur. Kutudaki AA.YYYY yazımı, karekoddaki (17) alanı ve açıldıktan sonraki süre.
- Beşeri tıbbi ürün nedir? Mevzuattaki ilaç tanımıBeşeri tıbbi ürün, mevzuatta insanda kullanılan ilacın adıdır. Tanımı, ruhsatı kimin verdiği, kapsam dışı kalan ürünler ve eczanede satış kuralı.
- Eczanede kullanılan etiket türleri
- ilaçtarif® Emanet Etiketi modülü
- İlaçtarif nedir?
Kaynaklar
- TİTCK, Soğuk Zincir Ürünler duyurusu: www.titck.gov.tr
- İlaçlar ve Ecza Deposunda Bulundurulan Ürünler ile İlgili İyi Dağıtım ve Muhafaza Uygulamaları Kılavuzu (madde 23-25): titck.gov.tr
- Eczacılar ve Eczaneler Hakkında Yönetmelik, Resmî Gazete 12.04.2014, sayı 28970 (madde 20/7): www.resmigazete.gov.tr
- TİTCK, İyi Eczacılık Uygulamaları Kılavuzu (10.c.3-10.c.6): www.titck.gov.tr